Θυμάστε τον Homo Nintendopithecus Nostalgicus; Εκείνο το ιδιαίτερο είδος gamer που είχαμε αναλύσει στο προηγούμενο άρθρο μας, το οποίο αδυνατεί να αποδεσμευτεί από την παιδική του ηλικία και αντιμετωπίζει κάθε ανακοίνωση ενός remake σαν να πρόκειται για το σημαντικότερο γεγονός της ζωής του;
Εκείνον που σχηματίζει ουρές μέσα στη νύχτα, περιμένει με τις ώρες για να παραλάβει ένα παιχνίδι τριάντα ετών και είναι διατεθειμένος να πληρώσει full price για να ξαναζήσει τις αναμνήσεις του 1998;
Φαίνεται πως η επιστημονική μας έρευνα δεν είχε ολοκληρωθεί.
Το συγκεκριμένο είδος παρουσιάζει πλέον μια νέα, ακόμη πιο ενδιαφέρουσα εξελικτική μορφή. Δεν αρκείται στην αγορά ενός παιχνιδιού για προσωπική χρήση. Αγοράζει δύο, τρία, τέσσερα ή και περισσότερα αντίτυπα, με την πεποίθηση ότι κρατάει στα χέρια του έναν μικρό θησαυρό, ο οποίος σύντομα θα αποκτήσει πολλαπλάσια αξία.
Καλωσορίσατε στον Homo Nintendopithecus Scalpeopithecus.
Το είδος που δεν αγοράζει πλέον απλώς παιχνίδια για να παίξει. Αγοράζει αποθέματα για να μεταπωλήσει.
Και η τελευταία υπόθεση του The Legend of Zelda: Ocarina of Time για Nintendo Switch 2 αποτελεί ίσως το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα της συγκεκριμένης συμπεριφοράς.
Η μεγάλη υπόθεση του foil cover
Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή.
Η Nintendo ανακοίνωσε ότι η πρώτη παραγωγική παρτίδα της φυσικής έκδοσης του Ocarina of Time για Nintendo Switch 2 θα διαθέτει ένα ειδικό textured foil cover. Ένα ιδιαίτερο, ιριδίζον εξώφυλλο που θα διαφοροποιεί την πρώτη παρτίδα από τις επόμενες, οι οποίες θα κυκλοφορούν με το απλό χάρτινο εξώφυλλο.
Η συγκεκριμένη έκδοση θα διατίθεται μέχρι εξαντλήσεως των αποθεμάτων της πρώτης παραγωγικής παρτίδας.
Μέχρι εδώ όλα απολύτως ξεκάθαρα.
Η Nintendo δεν ανακοίνωσε συγκεκριμένο αριθμό αντιτύπων. Δεν είπε εάν θα παραχθούν 5.000, 10.000, 50.000 ή 500.000 αντίτυπα. Δεν έδωσε κάποιον αριθμό που θα μπορούσε να μας επιτρέψει να εκτιμήσουμε την πραγματική σπανιότητα της συγκεκριμένης έκδοσης.
Και κάπου εδώ ξεκίνησε το πανηγύρι.
Μια ανακοίνωση περί περιορισμένης πρώτης παραγωγικής παρτίδας ήταν αρκετή για να ενεργοποιήσει τα αντανακλαστικά του Nintendopithecus. Ξαφνικά, δεν αρκούσε να αγοράσεις το παιχνίδι. Έπρεπε οπωσδήποτε να εξασφαλίσεις την έκδοση με το foil cover.
Και έπρεπε να το κάνεις άμεσα, πριν εξαφανιστεί από την αγορά.
Προπαραγγελίες, ανανεώσεις ιστοσελίδων κάθε λίγα δευτερόλεπτα, ηλεκτρονικές ουρές, αγωνία για το εάν θα προλάβεις και φυσικά η γνωστή καταναλωτική υστερία.
Λες και επρόκειτο για κάποιο αριθμημένο συλλεκτικό αντικείμενο με πιστοποιημένη παραγωγή μερικών εκατοντάδων αντιτύπων.
Μόνο που κανείς δεν γνώριζε πόσα αντίτυπα είχαν πραγματικά παραχθεί.
Αγγελίες: Το φυσικό περιβάλλον του Nintendopithecus
Αν θέλετε να παρακολουθήσετε το συγκεκριμένο ανθρωπολογικό φαινόμενο σε πραγματικές συνθήκες, μια επίσκεψη στο σχετικό νήμα του Insomnia π.χ. είναι αρκετή.
Η συζήτηση για το Nintendo Switch 2 – Insomnia.gr
Ειδικά στις συζητήσεις γύρω από τις προπαραγγελίες του Ocarina of Time, μπορεί κανείς να παρακολουθήσει την αγωνία, τον ενθουσιασμό και τον πανικό που επικράτησαν.
Χρήστες να αναζητούν διαθέσιμα αντίτυπα, να δοκιμάζουν διαφορετικά καταστήματα και να προσπαθούν να εξασφαλίσουν την πολυπόθητη foil έκδοση.
Μέχρι εδώ θα μπορούσε κανείς να πει ότι πρόκειται απλώς για ενθουσιώδεις συλλέκτες.
Όμως, μέσα στην ίδια κοινότητα, εμφανίζονται αναφορές και περιπτώσεις αγορών πολλαπλών αντιτύπων. Δύο, τρία, τέσσερα ή και περισσότερα κομμάτια από το ίδιο παιχνίδι.
Και εδώ αρχίζει το πραγματικά ενδιαφέρον ερώτημα.
Πόσα αντίτυπα του ίδιου παιχνιδιού χρειάζεται κάποιος για προσωπική χρήση; Πόσες φορές σκοπεύει να παίξει το Ocarina of Time; Πόσες συλλογές χρειάζεται να δημιουργήσει;
Ή μήπως τελικά δεν πρόκειται αποκλειστικά για συλλεκτικό ενδιαφέρον;
Μήπως κάποιοι είδαν την ευκαιρία να αγοράσουν όσο το δυνατόν περισσότερα αντίτυπα, ελπίζοντας ότι η περιορισμένη πρώτη παραγωγή θα δημιουργήσει τεχνητή έλλειψη και θα τους επιτρέψει να τα μεταπωλήσουν σε σημαντικά υψηλότερες τιμές;
Δεν χρειάζεται να είσαι οικονομολόγος για να καταλάβεις τη λογική.
Αγοράζεις όσο μπορείς στην κανονική τιμή, περιμένεις να εξαντληθούν τα αποθέματα και στη συνέχεια προσπαθείς να πουλήσεις στους υπόλοιπους αυτό που ήδη έχεις, αλλά σε διπλάσια τιμή.
Ένα εξαιρετικό επιχειρηματικό σχέδιο.
Υπό μία προϋπόθεση βέβαια: να υπάρχει πραγματική έλλειψη.
150€ και πάνω για ένα παιχνίδι των 70€!
Και κάπου εδώ εμφανίζονται οι γνωστές αγγελίες.
Σελίδες όπως το Insomnia γεμίζουν με καταχωρίσεις για το πολυπόθητο foil cover, με ζητούμενες τιμές που φτάνουν ή ξεπερνούν τα 150€.
Δυστυχώς δεν πρόλαβα να πάρω printscreen, καθώς έγραφα το άρθρο τις κατεβάσανε αλλά αν τις πετύχω, θα τις ανεβάσω.
Ας κάνουμε μια απλή αριθμητική.
Ένα παιχνίδι που μπορείς να αγοράσεις από την κανονική αγορά περίπου 60-70€, ξαφνικά εμφανίζεται σε αγγελίες με τιμή 150€ ή και περισσότερο.
Δηλαδή κάποιος θεωρεί ότι μπορεί να ζητήσει πάνω από το διπλάσιο της αρχικής τιμής, επειδή διαθέτει ένα αντίτυπο της πρώτης παραγωγικής παρτίδας με διαφορετικό εξώφυλλο.
Και εδώ προκύπτει ένα πολύ απλό ερώτημα:
Ποιος ακριβώς καθόρισε ότι αυτό το προϊόν αξίζει 150€;
Η Nintendo; Όχι.
Κάποια επίσημη ανακοίνωση για εξαιρετικά περιορισμένο αριθμό αντιτύπων; Όχι.
Μια αριθμημένη συλλεκτική έκδοση με πιστοποιημένη παραγωγή; Όχι.
Η απάντηση είναι πολύ απλούστερη: η προσδοκία ότι κάποιος άλλος θα είναι αρκετά απελπισμένος ώστε να πληρώσει αυτά τα χρήματα.
Βέβαια, μια αγγελία στα 150€ δεν σημαίνει ότι το προϊόν πουλήθηκε στα 150€. Άλλο η ζητούμενη τιμή και άλλο η πραγματική συναλλαγή.
Αλλά και μόνο η προσπάθεια να παρουσιαστεί ένα παιχνίδι των 70€ ως αντικείμενο αξίας 150€ είναι αρκετή για να καταλάβουμε τη νοοτροπία που επικρατεί.
Και το καλύτερο;
Και ξαφνικά… υπάρχουν παντού!
Εδώ έρχεται η πραγματική ανατροπή της υπόθεσης.
Μετά την κυκλοφορία του παιχνιδιού, η εικόνα που συναντάμε στην αγορά απέχει αρκετά από την καταστροφολογία που επικρατούσε κατά την περίοδο των προπαραγγελιών.
Αντί για ένα δυσεύρετο συλλεκτικό αντικείμενο που εξαφανίστηκε από προσώπου γης, βλέπουμε foil αντίτυπα να εξακολουθούν να βρίσκονται στα ράφια των καταστημάτων.
Και όχι σε κάποια εξωφρενική συλλεκτική τιμή.
Σε κανονικές τιμές λιανικής.
Την ώρα που κάποιοι ζητούν 150€ και 160€ στις αγγελίες, ο ενδιαφερόμενος αγοραστής μπορεί να αναζητήσει ένα κανονικό κατάστημα και να αποκτήσει το ίδιο παιχνίδι χωρίς να χρειάζεται να χρηματοδοτήσει την επενδυτική δραστηριότητα κάποιου επίδοξου scalper.
Και κάπως έτσι, το επιχειρηματικό σχέδιο αρχίζει να θυμίζει περισσότερο αποτυχημένη επένδυση παρά ευκαιρία ζωής.
Ορισμένοι προσπαθούν πλέον να πουλήσουν τα επιπλέον αντίτυπα που αγόρασαν, άλλοι επιμένουν στις αρχικές υπερβολικές τιμές και άλλοι αναζητούν απλώς να πάρουν πίσω τα χρήματά τους.
Αντί να έχουν εξασφαλίσει ένα σπάνιο συλλεκτικό αντικείμενο που θα μπορούσε να αποφέρει σημαντικό κέρδος, βρίσκονται με ένα μικρό απόθεμα παιχνιδιών που η αγορά εξακολουθεί να μπορεί να προμηθευτεί από κανονικά καταστήματα.
Η ειρωνεία είναι ότι έτρεξαν να αγοράσουν όσο περισσότερα αντίτυπα μπορούσαν, για να ανακαλύψουν στη συνέχεια ότι δεν υπήρχε κανένας λόγος να βιαστούν.
Μόνο στον Κωτσόβολο δεν βρήκα άμεσα διαθέσιμο.
Η Nintendo δημιούργησε τη σπανιότητα ή το κοινό δημιούργησε τον πανικό;
Εδώ χρειάζεται να είμαστε δίκαιοι.
Η Nintendo πράγματι ανακοίνωσε ότι η foil έκδοση αφορά την πρώτη παραγωγική παρτίδα. Δεν υποσχέθηκε ότι θα υπάρχει απεριόριστα ούτε ανακοίνωσε συγκεκριμένο αριθμό αντιτύπων.
Επομένως, δεν μπορούμε να κατηγορήσουμε την εταιρεία επειδή η συγκεκριμένη έκδοση χαρακτηρίστηκε περιορισμένης παραγωγής.
Μπορούμε όμως να αναρωτηθούμε κατά πόσο η αξιοποίηση της συλλεκτικότητας και του FOMO ως εμπορικού εργαλείου αποτελεί μια υγιή πρακτική για την αγορά.
Και κυρίως, μπορούμε να ασκήσουμε κριτική στους ίδιους τους καταναλωτές.
Γιατί η Nintendo δεν χρειάζεται να αναγκάσει κανέναν να αγοράσει τέσσερα αντίτυπα.
Δεν χρειάζεται να δημιουργήσει τεχνητά ουρές στα ηλεκτρονικά καταστήματα.
Δεν χρειάζεται να πείσει κανέναν ότι πρέπει να αποκτήσει οπωσδήποτε το συγκεκριμένο εξώφυλλο.
Το κοινό αναλαμβάνει μόνο του αυτήν τη δουλειά.
Αρκεί να χρησιμοποιήσεις τη λέξη limited και να αφήσεις τον μηχανισμό FOMO να κάνει τα υπόλοιπα.
Και κάπως έτσι δημιουργείται ένας αυτοτροφοδοτούμενος κύκλος:
Ανακοίνωση περιορισμένης παραγωγής → Φόβος εξάντλησης → Μαζικές προπαραγγελίες → Πολλαπλές αγορές → Αγγελίες σε υπερβολικές τιμές → Απογοήτευση όταν η αγορά δεν ακολουθεί τις προσδοκίες.
Το πιο αστείο είναι ότι ορισμένοι καταλήγουν να δημιουργούν οι ίδιοι το πρόβλημα από το οποίο στη συνέχεια προσπαθούν να επωφεληθούν.
Η εξέλιξη του Nintendopithecus
Αν στο πρώτο μέρος της έρευνας μας ανακαλύψαμε τον Homo Nintendopithecus Nostalgicus, σήμερα μπορούμε να παρουσιάσουμε την επόμενη εξελικτική του μορφή.
Homo Nintendopithecus Scalpeopithecus.
Τα χαρακτηριστικά του είναι πλέον σαφέστερα:
- Multiple Purchase Reflex: Ανεξέλεγκτη αγορά πολλαπλών αντιτύπων του ίδιου προϊόντος, χωρίς να υπάρχει αντίστοιχη προσωπική ανάγκη.
- Artificial Scarcity Syndrome: Η πεποίθηση ότι κάθε προϊόν πρώτης παραγωγικής παρτίδας θα εξαφανιστεί άμεσα από την αγορά και θα αποκτήσει αυτομάτως τεράστια αξία.
- Resale Delusion: Η αδυναμία διάκρισης ανάμεσα στην τιμή που ζητά κάποιος σε μια αγγελία και στην πραγματική εμπορική αξία του αντικειμένου.
- FOMO Acquisition: Αγορά υπό την πίεση του φόβου ότι κάποιος άλλος θα αποκτήσει το τελευταίο διαθέσιμο αντίτυπο.
- Investment Amnesia: Επιλεκτική αμνησία σχετικά με το γεγονός ότι τα χρήματα που δαπανήθηκαν για τα επιπλέον αντίτυπα πρέπει κάποτε να επιστρέψουν.
Το συγκεκριμένο είδος παρουσιάζει ιδιαίτερη κινητικότητα κατά την κυκλοφορία συλλεκτικών εκδόσεων, περιορισμένων περιφερειακών και προϊόντων με ειδική συσκευασία.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η επόμενη εξελικτική του μορφή θα προσπαθεί να μεταπωλεί ακόμη και τα κουτιά των παιχνιδιών, εφόσον υπάρχει η παραμικρή πιθανότητα να χαρακτηριστούν συλλεκτικά.
Δεν υπάρχει ελπίδα – Και αυτήν τη φορά δεν φταίει μόνο η Nintendo
Το gaming έχει μετατραπεί σε ένα περίεργο οικοσύστημα όπου ένα μέρος του κοινού δεν ενδιαφέρεται πλέον αποκλειστικά για το ίδιο το παιχνίδι.
Ενδιαφέρεται για την έκδοση, το εξώφυλλο, το bonus, την προπαραγγελία, τη σπανιότητα και φυσικά την πιθανή αξία μεταπώλησης.
Και όταν η αγορά δεν επιβεβαιώνει τις προσδοκίες του, προσπαθεί να μεταφέρει το κόστος της λανθασμένης εκτίμησής του στον επόμενο αγοραστή.
Αν θέλεις να αγοράσεις τέσσερα αντίτυπα του Ocarina of Time, δικαίωμά σου. Αν θέλεις να τα κρατήσεις στη συλλογή σου, επίσης δικαίωμά σου. Αν θέλεις να ζητήσεις 200€, 300€ ή ακόμη και 1.000€, κανείς δεν μπορεί να σε εμποδίσει να δημοσιεύσεις μια αγγελία.
Αλλά μην περιμένεις ότι επειδή εσύ αποφάσισες πως ένα πλαστικό κουτί με foil εξώφυλλο αξίζει 150€, ο υπόλοιπος κόσμος θα συμφωνήσει μαζί σου.
Η συλλεκτικότητα δεν δημιουργείται με την επιθυμία του πωλητή. Και η αξία ενός αντικειμένου δεν καθορίζεται από την τιμή που κάποιος ονειρεύεται να εισπράξει.
Ίσως τελικά ο μεγαλύτερος εχθρός του gaming να μην είναι μόνο οι εταιρείες που ανακυκλώνουν το παρελθόν, αλλά και οι ίδιοι οι καταναλωτές που έχουν μετατρέψει το χόμπι τους σε ένα διαρκές κυνήγι FOMO, συλλεκτικών κουτιών και ευκαιριών μεταπώλησης.
Ο Homo Nintendopithecus Nostalgicus δεν εξαφανίστηκε.
Απλώς εξελίχθηκε.
Και τώρα προσπαθεί να πουλήσει τα υπόλοιπα αντίτυπα που αγόρασε.
Καλή τύχη με τις αγγελίες, Scalpeopithecus.
Υ.Γ. Αν όντως κάποιος θέλει να δώσει 150€ για την foil cover edition, Inbox me, το παιχνίδι δεν με ενθουσιάζει καθόλου και θα το έδινα τόσο χωρίς καν να το τερματίσω.
